Hoe kunnen publieke organisaties integraal omgaan met datavraagstukken?

illustratie van iemand die wacht op de bus
08 januari 2018

De Greater London Authority Group (GLA) is een bestuurlijk samenwerkingsverband van de Londense transport-, politie-, brandweerdiensten en haar burgemeester (Sadiq Khan). In een recente brief waarschuwt de raad van toezicht van de GLA ervoor dat deze diensten steeds meer (gevoelige) persoonsgegevens verzamelen en gebruiken en dat dit, naast kansen, ook grote risico’s met zich meebrengt. Daarbij wijst de GLA op calamiteiten zoals: succesvolle hacks, hoge boetes van privacy-waakhonden (onder de nieuwe privacy-verordening), reputatieschade en, last but not least, het verliezen van het vertrouwen van het Londense publiek.

De brief bevat tevens de resultaten van een onderzoek dat de GLA heeft laten uitvoeren naar compliance en good practices door deze diensten. Ze prijst een initiatief van de transportdiensten die een pilot hebben gedaan rond het verzamelen en gebruiken van MAC-adressen van reizigers, interessant genoeg met het uiteindelijke doel om advertentie-inkomsten te genereren van, naar verwachting, zo’n 40 miljoen pond per jaar (sic). De politiediensten komen er minder genadig vanaf: hun huidige praktijk rond gezichtsherkenning kan niet door de beugel. De weg naar voren, nog steeds volgens de GLA, bestaat uit veel meer transparantie, door middel van actieve communicatie met en het betrekken van het publiek, betere beveiliging en het maken betere en strengere regels.

Boeiend, vanuit een Nederlands perspectief, is uiteraard de bundeling van organisaties op een territoriaal en functioneel niveau en de bestuurlijke integratie van het debat: belangrijke publieke dienstverleners in samenspraak met de organisatie die er op die plek uiteindelijk over gaat, de gemeente. Dit zouden wij, als polderspecialisten bij uitstek, toch ook moeten kunnen! Wat voorts opvalt, is dat de Londense discussie wel erg privacy-georiënteerd is. In Nederland lijken we op dit moment wat verder: zie de initiatieven rond IoT in de grote steden als Eindhoven, Amsterdam, Utrecht en Den Haag waar de verantwoordelijkheid van de gemeente als hoeder van het algemeen belang rond data in de openbare ruimte - dus niet slechts het belang van de privacy van haar burgers - steeds meer voor het voetlicht komt.

Zie ook de Handreiking met spelregels voor sensoren in de openbare ruimte die Geonovum heeft gemaakt.