NL-SBB en MIM-evenement

Graag nodigen wij je uit voor een gezamenlijk evenement van NL-SBB en MIM. Tijdens deze interactieve bijeenkomst gaan we niet alleen luisteren en netwerken, maar vooral ook samen actief aan de slag. Neem daarom je laptop mee!

In verschillende workshops werken we met beide standaarden en verkennen we praktische toepassingen. Zo gaan we aan de slag met het opstellen van begrippenkaders, het leggen van relaties tussen begrippenkaders en de koppeling met wet- en regelgeving. Daarnaast besteden we aandacht aan de nieuwste ontwikkelingen binnen MIM en hoe deze toegepast kunnen worden binnen informatiemodellen.

Een inspirerende en praktische dag waarin kennis delen, samenwerken en doen centraal staan.

Datum: woensdag 24 juni 2026

Locatie: Aristo Utrecht Lunetten

Adres: Brennerbaan 150, 3524 BN Utrecht

De volgende workshops worden gegeven:

Workshop 1: Maak je eigen/eerste begrippenkader - Tanja Ronzhina (Geonovum)

Ontdek hoe je complexe begrippen helder en eenduidig vastlegt tijdens deze workshop over de Nederlandse Standaard voor het Beschrijven van Begrippen (NL-SBB).
In veel organisaties – en zeker binnen de overheid – is het cruciaal dat iedereen dezelfde taal spreekt. Maar wat betekent een begrip nu écht? En hoe zorg je ervoor dat die betekenis voor iedereen begrijpelijk is, van beleidsmaker tot systeem?
Tijdens deze workshop leer je hoe je met NL-SBB de betekenis van begrippen scherp en gestructureerd vastlegt. Je gaat aan de slag met het formuleren van voorkeurstermen en alternatieve termen, het beschrijven van definities in begrijpelijke taal, en het leggen van relaties tussen begrippen. Ook ontdek je hoe je bronnen en voorbeelden effectief inzet om betekenis te verduidelijken.
Deze workshop is ideaal voor iedereen die werkt met data, beleid, informatiebeheer of standaardisatie en meer grip wil krijgen op begrippen en hun betekenis.

Schrijf je in en leer hoe je met NL-SBB bijdraagt aan duidelijke communicatie en betere samenwerking!

Workshop 2: MIM: Grammatica voor informatiemodellen - Paul Janssen (Geonovum).
Het metamodel voor informatiemodellering (MIM) geeft de gestandaardiseerde regels voor het opstellen van een informatiemodel. In deze workshop worden die regels toegelicht en laten we zien hoe nieuwe ontwikkelingen MIM nog meer toepasbaar maken voor een afgestemde semantische architectuur van dingen, begrippen, modellen, data en informatie.

Workshop 3: Relaties leggen tussen begrippenkaders - Kees Trautwein (Logius)

Een flink aantal begrippenkaders welke aan de NL-SBB voldoen zijn gepubliceerd op het internet. Ze verwijzen soms naar dezelfde dingen in de werkelijkheid of hebben begrippen die op het eerste gezicht erg op elkaar lijken. In deze workshop gaan we aan de slag met het leggen van relaties tussen begrippenkaders, waarbij we expliciet maken waar (vanuit een ander perspectief) naar hetzelfde begrip in de werkelijkheid wordt verwezen en hoe vergelijkbaar deze twee begrippen dan zijn of waar twee begrippen die op elkaar lijken toch heel verschillend kunnen zijn. 

Workshop 4: Hoe modelleer je informatiemodellen vanuit begrippenkaders (hoe gebruik je begrippen in je informatiemodel en verwijs je naar het oorspronkelijke begrippenkader) - Linda van den Brink (Geonovum), Pano Maria en Joost Farla (ModelDesk)

NL-SBB en het Metamodel InformatieModellen (MIM) zijn beide belangrijk om gegevens betekenisvol te kunnen uitwisselen. Maar hoe gebruik je beide standaarden eigenlijk in samenhang? In deze workshop leer je hoe je begrippen uit een begrippenkader in een informatiemodel kunt gebruiken, en hoe je hier vervolgens technische schema's uit kunt genereren die voor de uitwisseling met API’s gebruikt kunnen worden, waarbij de link naar het informatiemodel en het begrippenkader bewaard blijft. In de workshop wordt als tooling gebruik gemaakt van ModelDesk; voor deelnemers is een tijdelijke proeftuin-licentie voorzien.

Workshop 5: Adopteren van begrippen (door werkgroep NL-SBB community) - Toine Schrijvenaars (ArchiXL) of Brian Domisse (Kennisnet)

Een van de beloftes van de NL-SBB is dat je begrippen die al door een ander zijn gedefinieerd kan hergebruiken. Hoe werkt dit in de praktijk? Wat komt daar allemaal bij kijken. Binnen de NL-SBB community is de werkgroep adopteren van begrippen al een tijd met dit onderwerp bezig. Zij nemen je mee in wat ze geleerd hebben.

Begrippen adopteren houdt in dat begrippen uit een ander begrippenkader volledig worden overgenomen in het eigen begrippenkader, waarbij zoveel mogelijk eigenschappen uit het oorspronkelijke kader behouden blijven en het begrip, indien gewenst, wordt verrijkt met eigen (aanvullende) attributen In deze workshop ga je aan de slag hoe je dit in de praktijk kan doen. Wat zijn de best practices die er op dit gebied ontwikkeld zijn en hoe werken die.

Workshop 6: Begrippen koppelen aan wetgeving - Hans Overbeek (Logius)

In deze workshop willen we een manier demonstreren om de bron van een begrip in wet- en regelgeving aan te duiden die voldoet aan de specificatie van NL-SBB. We demonstreren de implementatie van de Uniforme Productnamenlijst (UPL) in TOOI, die we een dezer dagen ter publieke consultatie willen aanbieden. De producten en diensten in de UPL zijn skos:Concepts en de wettelijke bron van deze begrippen zijn artikelen op wetten.nl, maar kunnen ook Europese richtlijnen zijn, of modelverordeningen zonder vaste online vindplaats.

Vervolgens kunnen we samen onderzoeken of deze werkwijze ook toepasbaar is op andere (jouw?) begrippenkaders, of dat daar afwijkende randvoorwaarden gelden. Breng je linked data mee als je die hebt!

Als de tijd het toelaat zouden we nog kunnen bespreken wat in NL-SBB-issue #86 wordt gevraagd en wat hieraan is gerelateerd.

Plenair: Een praktijkcasus: hoe we binnen JenV gebruik maken van de NL-SBB (en MIM) om onze modellen te beschrijven - Marco Brattinga (Sopra Steria)

25 trainees van J&V hebben hun eindpresentatie gegeven over de praktijkopdracht Gegevenstypering met het nieuwe Wetboek van Strafvordering. Supertrots op het resultaat dat de trainees hebben bereikt! Hiervoor hadden de trainees nog nooit gehoord van de Nederlandse Standaard voor het beschrijven van begrippen, wetsanalyse of het nieuwe Wetboek van Strafvordering. In de eindpresentatie hebben zij niet alleen laten zien dat zij de gegeven stof beheersen, maar ook nog eens ervaring opgedaan met de uitdagingen die er zijn bij het komen tot een goed leesbare “woordenboek” van de strafvordering. Niet makkelijk als je niet juridisch geschoold bent! Zoals de trainees presenteerden: “eigenlijk best bizar dat dit niet standaard is voor wetten”. Vanzelfsprekend nog lang geen eindproduct, maar wel mooi om te zien wat zo'n groep kan presteren in een korte tijd!

Het programma:

12.00-13.00: Inloop en lunch

13.00-13.15: Opening door Frank Terpstra (Geonovum)

13.15-13.45: Plenaire sessie door Marco Brattinga (Sopra Steria)

14.00-14.45: Workshop 1, 2 en 3

15.00-15.45: Workshop 4, 5 en 6

16.00-16.15: Plenaire afsluiting door Frank Terpstra (Geonovum)

16.15-17.00: Borrel